VGM là gì? Khai báo tổng trọng lượng container (Verified Gross Mass)
Cập nhật: 08/2026 10 phút đọc VGM, Verified Gross Mass, tổng trọng lượng container, SOLAS, khai báo VGM, trọng lượng container, vận tải container, xuất nhập khẩu
VGM (Verified Gross Mass) là tổng trọng lượng của container đã được kiểm chứng — gồm vỏ container, hàng hóa và toàn bộ vật liệu chèn lót bên trong — bắt buộc khai báo theo Công ước SOLAS từ 01/07/2016. Trong bối cảnh kim ngạch xuất nhập khẩu 7 tháng đầu năm 2026 đạt 659,58 tỷ USD, tăng 28,1% so với cùng kỳ (theo VietnamPlus), ngành Hải quan đang đẩy mạnh hiện đại hóa và khai báo điện tử — VGM chính là một trong những dữ liệu bắt buộc phải chuẩn xác trên mỗi lô hàng container xuất khẩu. Nếu khai sai hoặc không khai, container của bạn sẽ KHÔNG được xếp lên tàu, gây lỡ chuyến và phát sinh chi phí lớn. Bài viết này hướng dẫn chi tiết cách khai VGM đúng quy định.
VGM (Verified Gross Mass) — thông tin bắt buộc trên mọi lô container xuất khẩu theo Công ước SOLAS, được hải quan và hãng tàu đối chiếu trong quy trình thông quan điện tử
VGM (Verified Gross Mass) — tiếng Việt: tổng trọng lượng container đã kiểm chứng — là tổng trọng lượng thực tế của một container khi đã đóng đầy hàng, được xác định theo một trong hai phương pháp được Công ước quốc tế SOLAS công nhận.
VGM được tính bằng công thức:
VGM = Trọng lượng vỏ container rỗng + Trọng lượng hàng hóa + Trọng lượng vật liệu chèn lót, pallet, bao bì bên trong
Đơn vị tính là kilogram (kg) hoặc tấn (MT). VGM được ghi trên chứng từ vận tải (Shipping Instruction, vận đơn, bản khai hàng hóa) và truyền cho hãng tàu trước khi tàu khởi hành.
Ví dụ thực tế: Một container 40 feet chở giày dép xuất khẩu có vỏ container nặng 3.780 kg, hàng hóa và pallet nặng 21.220 kg. VGM của container này = 25.000 kg (25 tấn). Con số này phải nằm dưới trọng lượng tối đa cho phép của container (thường 30.480 kg với 40HC) và được khai báo chính xác cho hãng tàu.
2. Vì sao VGM bắt buộc? — Bài học từ quy định SOLAS
Trước năm 2016, nhiều quốc gia và hãng tàu không có quy định thống nhất về khai báo trọng lượng container. Hậu quả là các container bị khai sai trọng lượng — có container thực tế nặng hơn khai báo rất nhiều — gây ra nhiều vụ tai nạn nghiêm trọng trên biển.
Vụ việc điển hình: tàu MSC Napoli (năm 2007) gặp sự cố kết cấu ngoài khơi nước Anh, phải cập bờ khẩn cấp. Điều tra cho thấy nhiều container trên tàu bị khai sai trọng lượng, góp phần làm mất ổn định tàu. Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) sau đó đã sửa đổi Chương VI, Quy tắc 2 của Công ước SOLAS, bắt buộc từ 01/07/2016:
Shipper phải cung cấp VGM cho hãng tàu và cảng xếp hàng trước khi container được xếp lên tàu.
Hãng tàu từ chối xếp container không có VGM hoặc VGM không hợp lệ.
Phương pháp tính VGM phải được quy định rõ trong chứng từ.
Cảnh báo: SOLAS không chấp nhận trọng lượng "ước tính" hoặc "khai báo từ chủ hàng mà chưa kiểm chứng". VGM phải đến từ cân thực tế (Phương pháp 1) hoặc phép cộng theo quy trình được phê duyệt (Phương pháp 2). Khai báo "theo vận đơn" hoặc "theo hồ sơ" không được coi là VGM hợp lệ.
3. 2 phương pháp tính VGM theo SOLAS
Công ước SOLAS quy định 2 phương pháp xác định VGM, do Shipper tự lựa chọn:
Phương pháp 1 — Cân toàn bộ container sau khi đóng hàng
Container sau khi đóng xong hàng được đưa lên cân đã hiệu chuẩn theo tiêu chuẩn quốc gia. Các loại cân chấp nhận được:
Cân cầu (weighbridge): phổ biến tại bãi container, ICD, cảng cạn — xe container chạy qua cân, lấy trọng lượng tổng.
Cân bàn (platform scale): dùng trong kho, ICD cho container hạ từ chassis xuống cân.
Cân móc cẩu (crane scale / load cell): cân ngay khi cẩu nâng container lên — thường dùng tại cảng.
Phương pháp 1 là phương pháp chính xác nhất và được các hãng tàu, cảng biển khuyến khích. Tại Hải Phòng, doanh nghiệp có thể cân tại ICD, bãi container ngoại quan hoặc cảng.
Phương pháp 2 — Cộng dồn trọng lượng từng phần
Shipper cân từng kiện hàng, từng pallet trước khi đóng, sau đó cộng với trọng lượng vỏ container rỗng (ghi trên bảng thông số container hoặc tem dán trên vỏ) và vật liệu chèn lót:
VGM (Method 2) = Σ trọng lượng từng kiện/pallet + trọng lượng vỏ container rỗng + trọng lượng vật liệu chèn lót, chằng buộc
Quan trọng: Phương pháp 2 chỉ hợp lệ nếu được thực hiện theo quy trình được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt và có người chịu trách nhiệm ký xác nhận. Phương pháp này tiết kiệm chi phí nhưng dễ sai số nếu cân thiếu kiện hoặc quên vật liệu chèn lót.
4. Bảng so sánh 2 phương pháp tính VGM
Tiêu chí
Phương pháp 1 — Cân toàn bộ
Phương pháp 2 — Cộng dồn
Độ chính xác
Cao nhất — cân thực tế cả container
Thấp hơn — phụ thuộc độ chính xác từng phép cân
Chi phí
50.000-150.000 đồng/container tại bãi/cảng
Thấp nếu đã có cân kho; tốn công ghi chép
Thời gian
5-10 phút/lần cân (chưa kể chờ đợi)
Lâu hơn — cân + cộng dồn từng kiện
Thiết bị
Cân cầu/cân bàn/cân móc cẩu hiệu chuẩn
Cân kho thông thường + bảng trọng lượng vỏ
Rủi ro sai số
Rất thấp
Cao nếu quên kiện, quên pallet, quên chèn lót
Điều kiện hợp lệ
Cân đạt tiêu chuẩn quốc gia
Quy trình được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt
Phù hợp với
Hàng FCL, hàng nặng, hàng đóng tại bãi/ICD
Hàng đóng tại kho, hàng nhẹ, số kiện ít
5. Ai chịu trách nhiệm khai báo VGM?
Theo SOLAS, người gửi hàng (Shipper) ghi tên trên vận đơn là người chịu trách nhiệm cuối cùng về VGM. Shipper có thể ủy quyền cho:
Hãng tàu (Carrier): thông qua hệ thống booking hoặc khai hàng của hãng.
Forwarder / công ty giao nhận: nhiều forwarder hỗ trợ khai VGM thay khách hàng khi nhận booking.
Công ty đóng gói / kho hàng: nếu Shipper thuê dịch vụ đóng gói trọn gói.
Tuy nhiên, dù ai thực hiện khai báo, trách nhiệm pháp lý và tính chính xác của VGM vẫn thuộc về Shipper. Shipper phải ký xác nhận VGM trong chứng từ (thường là bản khai VGM hoặc mục VGM trên Shipping Instruction).
Mẹo thực tế: Khi gửi hàng qua forwarder, hãy yêu cầu xác nhận bằng văn bản (email) về VGM đã khai, số container, phương pháp tính và thời điểm truyền dữ liệu cho hãng tàu. Điều này giúp bạn tránh tranh chấp khi hãng tàu từ chối xếp hàng vì "VGM sai lệch".
6. Quy trình khai báo VGM tại cảng Việt Nam
Tại Hải Phòng và các cảng biển Việt Nam, quy trình khai báo VGM cho lô hàng xuất khẩu thường diễn ra như sau:
Quy trình 5 bước:
Bước 1: Đóng hàng vào container (tại kho, ICD, hoặc bãi cảng) → Xác định trọng lượng theo Phương pháp 1 hoặc 2. Bước 2: Shipper (hoặc forwarder thay mặt) nhập VGM vào hệ thống booking/hãng tàu — thường qua web portal hoặc EDI, kèm số container, phương pháp tính, người ký xác nhận. Bước 3: Hãng tàu xác nhận VGM hợp lệ → đưa vào bản khai hàng hóa (Cargo Manifest) và truyền lên hệ thống hải quan điện tử VNACCS/VCIS. Bước 4: Container vào cảng → cảng đối chiếu VGM trên hệ thống với trọng lượng cân thực tế tại cổng (nếu có hệ thống cân) → sai lệch lớn sẽ cảnh báo. Bước 5: Container được xếp lên tàu → VGM ghi trên vận đơn (nếu hãng tàu yêu cầu) hoặc lưu trên hệ thống hãng tàu.
Hạn khai VGM thường trùng hoặc trước hạn cắt SI (SI Cutoff) — thông thường 6-24 giờ trước giờ tàu chạy, tùy từng hãng tàu. Doanh nghiệp nên hoàn thành khai VGM trước ít nhất 12 giờ để tránh rủi ro hệ thống quá tải hoặc cần chỉnh sửa.
7. VGM trong khai báo hải quan điện tử
Ngành Hải quan Việt Nam đang đẩy mạnh hiện đại hóa công tác quản lý — lũy kế 7 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 659,58 tỷ USD, tăng 28,1% so với cùng kỳ (theo VietnamPlus, 06/08/2026). Khối lượng container qua cảng tăng mạnh đồng nghĩa với việc dữ liệu VGM ngày càng được kiểm soát chặt chẽ hơn trong quy trình thông quan điện tử.
Cụ thể, trên hệ thống VNACCS/VCIS và cảng vụ điện tử (e-Port), trọng lượng container được đối chiếu giữa các nguồn:
Tờ khai hải quan: trọng lượng hàng khai báo trên tờ khai.
Bản khai hàng hóa (Manifest): VGM truyền từ hãng tàu.
Dữ liệu cân tại cảng: trọng lượng cân thực tế khi container qua cổng cảng.
Sai lệch lớn giữa các nguồn dữ liệu này là dấu hiệu rủi ro — hàng có thể bị chuyển luồng kiểm tra hoặc yêu cầu giải trình. Vì vậy, khai VGM chính xác không chỉ giúp container được xếp tàu đúng lịch mà còn giúp lô hàng thông quan nhanh, không bị ách tắc.
Việc không khai hoặc khai sai VGM gây ra hậu quả trực tiếp và tốn kém:
Tình huống
Hậu quả
Chi phí ước tính
Không khai VGM
Hãng tàu từ chối xếp container lên tàu
Lỡ chuyến, phải đổi booking — từ vài triệu đồng
Khai VGM sai lệch lớn
Cảng/hãng tàu cảnh báo, yêu cầu cân lại hoặc từ chối xếp
Phí cân lại + phí lưu bãi + phí lưu container
VGM sai so với tờ khai hải quan
Chuyển luồng kiểm tra, yêu cầu giải trình
Chậm thông quan 1-3 ngày, phí lưu bãi phát sinh
Container quá tải gây tai nạn
Shipper chịu trách nhiệm bồi thường, xử phạt hành chính
Rất lớn — tùy mức độ thiệt hại
Lưu ý quan trọng: Ở nhiều hãng tàu, nếu container chưa có VGM hợp lệ khi hết hạn cắt máng (VGM cutoff), hãng tàu có thể tự động hủy booking hoặc chuyển sang chuyến sau mà không cần xác nhận lại — rủi ro này hoàn toàn do Shipper gánh chịu.
9. Lưu ý thực tế cho doanh nghiệp XNK
Dưới đây là những lưu ý thực tế giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu tại Hải Phòng khai VGM chuẩn xác, tránh phát sinh chi phí ngoài kế hoạch:
9.1. Kiểm tra trọng lượng vỏ container
Trọng lượng vỏ container (tare weight) được in trên tem cửa container và trên bảng thông số. Không dùng trọng lượng "mặc định" của loại container — mỗi vỏ container có thể chênh lệch vài chục kg do điều kiện sửa chữa, độ dày sàn.
9.2. Cân hàng đầy đủ trước khi chốt VGM
Nếu dùng Phương pháp 2, phải cân TẤT CẢ kiện hàng — kể cả kiện xếp cuối cùng trong container, pallet gỗ, vật liệu chèn lót, mút xốp, nilon quấn. Quên một pallet 20-30 kg cũng có thể làm lệch VGM.
9.3. Chọn đúng thời điểm khai báo
Khai VGM sau khi container ĐÃ đóng xong và có số seal cuối cùng. Khai trước khi đóng hàng xong dễ dẫn đến VGM thiếu hoặc sai container.
9.4. Lưu chứng từ cân
Giữ lại phiếu cân (weighbridge ticket), biên bản đóng hàng, bảng cộng trọng lượng — đây là bằng chứng bảo vệ doanh nghiệp khi hãng tàu hoặc hải quan thắc mắc về VGM.
9.5. Sử dụng dịch vụ trọn gói từ forwarder uy tín
Với doanh nghiệp chưa có bộ phận xuất nhập khẩu chuyên trách, việc sử dụng dịch vụ trọn gói (booking + đóng hàng + cân VGM + khai báo) của forwarder uy tín giúp giảm thiểu rủi ro sai sót. Xem thêm bài hướng dẫn vận tải container A-Z để nắm toàn bộ quy trình.
10. Câu hỏi thường gặp về VGM
VGM có bắt buộc với hàng nhập khẩu không?
Quy định SOLAS áp dụng cho MỌI container xếp lên tàu quốc tế — cả xuất khẩu lẫn nhập khẩu. Với hàng nhập khẩu, VGM do Shipper nước ngoài khai báo và truyền cho hãng tàu; hãng tàu đưa vào manifest truyền cho hải quan Việt Nam. Doanh nghiệp nhập khẩu không phải tự khai VGM, nhưng nên kiểm tra trọng lượng trên manifest so với tờ khai để tránh chênh lệch gây chậm thông quan.
Trọng lượng trên vận đơn có phải là VGM không?
Không nhất thiết. Trọng lượng ghi trên vận đơn có thể là Gross Weight do Shipper tự khai (chưa kiểm chứng) — không được coi là VGM hợp lệ theo SOLAS. VGM phải được xác định bằng Phương pháp 1 (cân) hoặc Phương pháp 2 (cộng dồn theo quy trình phê duyệt) và được truyền cho hãng tàu như một trường dữ liệu riêng. Nhiều hãng tàu hiện in VGM riêng trên bản khai hàng hoặc chứng từ vận tải để phân biệt với Gross Weight khai thường.
Container nội địa (vận chuyển trong nước) có cần VGM không?
VGM bắt buộc cho container vận chuyển quốc tế bằng đường biển theo SOLAS. Với vận chuyển nội địa (ví dụ container rỗng đi ICD, hoặc container hàng đi trong nước), quy định này không bắt buộc — nhưng trọng lượng tổng vẫn phải đảm bảo dưới giới hạn cho phép của xe đầu kéo, sàn container và cầu đường. Nếu container nội địa sau đó được chuyển tiếp ra nước ngoài, VGM sẽ được yêu cầu ở khâu xuất khẩu.
Cân VGM ở đâu tại Hải Phòng? Chi phí bao nhiêu?
Tại Hải Phòng, doanh nghiệp có thể cân VGM tại: (1) ICD và bãi container ngoại quan (cân cầu) — phổ biến và nhanh, phí khoảng 50.000-100.000 đồng/container; (2) Cảng Tân Vũ, cảng Hải An, cảng VIP Greenport có hệ thống cân cổng — phí tùy quy định từng cảng; (3) Kho hàng có cân cầu cho thuê dịch vụ cân tại chỗ. Lưu ý chọn cân đã hiệu chuẩn và yêu cầu phiếu cân có đóng dấu để làm chứng từ.
Sai số VGM bao nhiêu thì bị coi là sai?
SOLAS không quy định dung sai cố định cho VGM — yêu cầu là trọng lượng phải "đã được kiểm chứng" và chính xác theo phương pháp đã chọn. Tuy nhiên, trên thực tế các cảng và hãng tàu thường đối chiếu VGM khai với trọng lượng cân thực tế tại cổng; sai lệch vài trăm kg đến vài tấn sẽ kích hoạt cảnh báo. Quy định an toàn cầu đường Việt Nam cho phép sai số cân cầu trong khoảng 0,5-2% tùy loại cân. Để an toàn, hãy khai VGM sát nhất có thể với trọng lượng thực tế — sai số càng nhỏ càng tránh rủi ro bị từ chối xếp hàng hoặc kiểm tra hải quan.
Cần hỗ trợ khai báo VGM và vận chuyển container xuất nhập khẩu?
Với hơn 5 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực logistics và vận tải container tại Hải Phòng, VTM Logistics hỗ trợ doanh nghiệp toàn bộ quy trình: booking, đóng hàng, cân VGM, khai báo hải quan điện tử, vận chuyển container FCL/LCL, hàng lạnh reefer và hàng nguy hiểm DG. Liên hệ ngay để được tư vấn miễn phí!
