Nhập khẩu Mỹ giảm 4,5% sau thuế quan: Cơ hội nào cho hàng Việt?

Ban Nội dung VTM Logistics

Tổng nhập khẩu Mỹ giảm 4,5% trong 12 tháng sau thông báo thuế quan tháng 4/2025, nhưng sản lượng container đường biển từ Việt Nam lại tăng 16%. Hai con số trái chiều cho thấy chuỗi cung ứng đang dịch chuyển, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về xuất xứ, chứng từ và năng lực giao hàng.

Bức tranh nhập khẩu Mỹ thay đổi ra sao?

Theo FreightWaves dẫn phân tích của Descartes Datamyne từ dữ liệu U.S. Census và vận đơn đường biển, tổng nhập khẩu Mỹ trong giai đoạn tháng 5/2025–4/2026 giảm 4,5% so với 12 tháng trước. Riêng hàng container đường biển giảm 4,3% theo TEU.

Thị trường không giảm đều ngay từ đầu. Doanh nghiệp đã đẩy nhanh đơn hàng trong tháng 7–8/2025 để đi trước thời điểm áp thuế. Từ tháng 9/2025 đến tháng 4/2026, sản lượng đường biển từng tháng đều thấp hơn cùng kỳ năm trước. Mẫu hình này cho thấy các mốc chính sách có thể tạo ra cả “sóng nhập sớm” lẫn giai đoạn điều chỉnh sau đó.

Dòng hàng đang rời Trung Quốc và phân bổ sang đâu?

Dữ liệu 12 tháng cho thấy nhập khẩu của Mỹ từ Trung Quốc giảm 40,4%, khiến Trung Quốc từ vị trí nguồn cung thứ hai xuống thứ ba nếu xét tổng giá trị nhập khẩu. Với hàng đường biển, Trung Quốc vẫn đứng đầu nhưng sản lượng giảm 18% TEU.

Ngược lại, Mexico tăng 6,6% và củng cố vị trí nguồn nhập khẩu lớn nhất của Mỹ. Trong nhóm châu Á, hàng đường biển từ Việt Nam tăng 16%, Thái Lan tăng 24% và Indonesia tăng 21%. Đây là dấu hiệu đa dạng hóa nguồn cung, không phải sự thay thế hoàn toàn của một quốc gia cho quốc gia khác.

Ý nghĩa đối với doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam

Cơ hội tăng đơn hàng đi kèm kiểm tra xuất xứ chặt hơn

Khi tỷ trọng hàng từ Việt Nam tăng nhanh, cơ quan nhập khẩu và khách hàng có xu hướng soi kỹ mã HS, tỷ lệ nội địa hóa, nguồn nguyên liệu và nguy cơ chuyển tải. Bộ chứng từ cần nhất quán từ hợp đồng, hóa đơn, packing list, vận đơn đến chứng nhận xuất xứ.

Nhu cầu vận tải có thể biến động theo mốc chính sách

Các đợt nhập sớm có thể làm chỗ tàu và thiết bị căng cục bộ, sau đó giảm nhanh khi hàng đã được đưa sang Mỹ. Doanh nghiệp nên lập kế hoạch theo nhiều kịch bản thay vì coi mức tăng 16% là xu hướng tuyến tính.

Không phải mọi nhóm hàng đều hưởng lợi như nhau

Số liệu tổng hợp không thay thế phân tích theo sản phẩm. Thuế suất, quy tắc xuất xứ, biện pháp phòng vệ thương mại, nhu cầu tiêu dùng và tỷ trọng vận tải hàng không hay đường biển đều có thể làm kết quả từng ngành khác xa mức bình quân.

Checklist 6 bước trước khi xuất hàng sang Mỹ

1. Rà soát mã HS và chính sách thuế: đối chiếu theo mặt hàng, vật liệu và công dụng thực tế.
2. Kiểm tra xuất xứ: lưu hồ sơ nguyên liệu, quy trình sản xuất và tiêu chí chuyển đổi mã hoặc hàm lượng giá trị.
3. Đồng bộ chứng từ: tên hàng, số lượng, trọng lượng và bên liên quan phải thống nhất.
4. Chốt lịch tàu có dự phòng: theo dõi blank sailing, thời gian chuyển tải và cutoff tại cảng.
5. Tính đủ chi phí: gồm cước, phụ phí, lưu container, lưu bãi và phương án kiểm hóa.
6. Theo dõi mốc chính sách: cập nhật trước khi ký hợp đồng và trước khi hàng rời cảng.

VTM Logistics hỗ trợ kiểm soát rủi ro vận chuyển

VTM Logistics hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng phương án vận tải container, phối hợp lịch lấy–hạ hàng tại Hải Phòng và kiểm soát đầu việc chứng từ theo kế hoạch xuất khẩu. Dữ liệu thị trường nên được dùng như tín hiệu để chuẩn bị năng lực, còn quyết định lô hàng cần dựa trên hồ sơ và điều kiện thực tế.

Nguồn tham khảo: FreightWaves – New report: US imports fell 4.5% in year after “Liberation Day” tariffs, truy cập ngày 24/09/2026. Các số liệu trong bài phản ánh giai đoạn được nguồn công bố và không phải tư vấn pháp lý hoặc thuế.